نقش پژوهش در تحقق اقتصاد دانش‌بنیان

  • شنبه 25 آذر 1396 13:38
  • شناسه 13005
نقش پژوهش در تحقق اقتصاد دانش‌بنیان

پژوهش یکی از اساسی‌ترین الزامات در تحقق پیشرفت و توسعه همه‌جانبه کشورها است و قدرت و استقلال آنها حتی در زمینه‌های اقتصادی بر پژوهش و تولید علم استوار است. به این دلیل نوع و سطح فعالیت‌های پژوهشی یکی از شاخص‌های اصلی توسعه و پیشرفت هر جامعه‌ای محسوب می‌شود.

به گزارش شبکه ایران کالا موفقیت در تمام فعالیت‌های مربوط به توسعه از جمله صنایع، کشاورزی و خدمات به‌نحوی به گسترش فعالیت‌های پژوهشی وابسته است. پژوهش یکی از محورهای مهمی است که ضامن پیشرفت و توسعه پایدار در هر کشور به شمار می‌آید؛ زیرا دانش محصول پژوهش است و تفاوت در دانش در حال حاضر یکی از دلایل مهم در تفاوت سطح رشد اقتصادی کشورها محسوب می‌شود.

در تشریح بیشتر این موضوع می‌توان گفت، جریان تجارت در میان کشورها تا حد زیادی به تفاوت‌های دانش تکنولوژیک در میان آنها بستگی دارد. درحالی‌که «نظم اقتصادی جدید بین‌المللی»، کشورهای در حال توسعه را به تولید کالاهای اولیه سوق می‌دهد که فاقد دانش تکنولوژیک است.

کشورهایی با قدرت تجاری بالا با استفاده از ابزارهای رسمی و غیررسمی تلاش می‌کنند قدرت تجاری ناشی از تفاوت دانش را در بلندمدت حفظ کنند تا اثر خود را در صادرات کالا با فناوری بالا و سهم آن را از تجارت قدرت‌های برتر اقتصادی نشان دهند. قبل از جنگ جهانی دوم اغلب نظریه‌های تجارت آزاد بر پایه مزیت نسبی، تخصص و تقسیم‌کار بین‌المللی بود که از نظریه‌های تجارت کلاسیک دوره اسمیت و ریکاردو الهام می‌گرفت. اما بعد از جنگ جهانی دوم «پربیش و سینگر»، این مساله را به چالش کشیدند.

طبق استدلال آنها، تخصصی شدن کشورهای پیشرفته بر الگوهای تجاری دلالت دارد که بیشتر بر پایه صادرات مواد خام در کشورهای در حال توسعه و تولید کالاهای سرمایه‌ای در کشورهای پیشرفته است. براساس فرضیه «پربیش- سینگر»، تجارت آزاد و تخصصی‌شدن، کشورهای در حال توسعه را به تولید کالاهای اولیه منحصر می‌کند که در بلند‌مدت اثرات زیانبار بر صادرات این کشور‌ها خواهد داشت. کشورهایی که سبد صادراتی آنها متمرکز است، نوسانات تجاری قوی‌تری را تحمل می‌کنند. شواهد تجربی نشان می‌دهد که این نوسانات تجاری برای کشور‌های صادرکننده سوخت و بعد از آن کشور‌های صادرکننده کالا‌های اولیه و در نهایت کشورهایی بیشتر است که در صادرات صنعتی تخصصی شده‌اند. بنابراین، صادرات محصولات با فناوری بالا نشان‌دهنده تجارت در مرزهای دانش بوده و انعکاسی عمده در زمینه «تحقیق و توسعه» به شمار می‌رود.

این امر توان رقابت‌پذیری کشورها در بازارهای جهانی را افزایش می‌دهد و یک کشور را از منظر اقتصادی به یک قدرت جهانی تبدیل می‌کند. آمارها نشان می‌دهد بیش از ۱۴درصد از ارزش کل صادرات در سال ۲۰۰۸ مربوط به صادرات با فناوری بالا بوده است. کشورهای چین، اتحادیه اروپا، آمریکا، هنگ‌کنگ، ژاپن، سنگاپور و کره جنوبی بیشترین سهم را در اختیار داشتند و سهم ایران در بازار بسیار ناچیز بود. ازاین رو، یکی از عوامل اساسی پیشرفت در کشورهای توسعه‌یافته، توجه خاص به امر پژوهش به‌عنوان مولد دانش است.

اصولا پیشرفت و توسعه، ارتباط مستقیمی با تحقیقات علمی دارد و رشد و توسعه کشورهای پیشرفته در نتیجه سرمایه‌گذاری در بخش پژوهش است. حجم وسیع پژوهش‌های علمی در کشورهای توسعه یافته صنعتی گویای این واقعیت است. توجه خاص مقام معظم رهبری به اقتصاد دانش‌بنیان هم از رهگذر این موضوع قابل تبیین است که غرب تمام تلاش‌ خود را برای جلوگیری از دستیابی ایران به سطوح بالاتر دانش انجام می‌دهد. با درک این واقعیت، باید نسبت به افزایش تولید دانش و به‌کارگیری آن در بهبود مولفه‌های اقتصادی حساس بود.

وضعیت کشور از منظر شاخص تولید علم نشان می‌دهد، ایران رتبه سوم را در خاورمیانه در اختیار دارد. بر اساس آخرین آمار منتشر شده توسط موسسه سایمگو در سال ۲۰۱۲میلادی ایران حدود ۳۷هزار مقاله قابل استناد منتشر کرده است. این شرایط روند رو به رشد کشور را در تولید علم نشان می‌دهد. با این همه تا رسیدن به جایگاه مطلوب راه طولانی در پیش است. نامگذاری روز ۲۵ آذر به نام روز پژوهش در واقع پاسداشت پژوهش و مقام پژوهشگر در ارکان اقتصادی کشور است؛ چراکه تولیدات دانشی این حوزه می‌تواند در پیشبرد اهداف اقتصادی کشور نقش قابل توجهی داشته باشد. البته، نباید از تجاری شدن دانش در این حوزه غافل شد. بنابراین برنامه‌ریزی برای افزایش سهم اقتصاد دانش بنیان در تولید ناخالص داخلی؛ تدوین نظام‌نامه همکاری‌های هدفمند صنعت و دانشگاه؛ افزایش سهم بودجه تحقیقات در اعتبارات سازمان‌های دولتی و افزایش دامنه خرید تضمینی محصولات دانش بنیان توسط دولت برای ارتقای سهم دانش در اقتصاد کشور حایز اهمیت است.

انتهای پیام/

مطالب بیشتر از «اخبار و رویداد»

نظر شما

شما در حال ارسال پاسخ به نظر «» می‌باشید.

نظرات بینندگان

جدید ترین برنامه ها

موضوع داغ هفته

  • شگرد جدید معامله گران در بازار دلار و سکه

    شگرد جدید معامله گران در بازار دلار و سکه

    با نگاهی به پایگاه های اینترنتی معتبر ارز و سکه میتوان مشاهده کرد که در ابتدای هر روز قیمتهای سکه طلا و ارز سیر نزولی پیدا میکنند و در انتهای روز دوباره رشد صعودی خود را از سر می گیرند.

خبر آگهی

  • هاپیر تایر، خدمتی ویژه در کسب و کار آنلاین

    هاپیر تایر، خدمتی ویژه در کسب و کار آنلاین

    هایپرتایر با ایده‌ای خلاقانه برای ارایه خدماتی متفاوت در عرصه فروش آنلاین تایر بوجود آمد؛ ویژگی اصلی این مجموعه ارایه خدماتی متمایز در زمینه نصب تایرهای عرضه شده به صورت سیار است‌.

آخرین خبرها

  • واگذاری 200 محدوده، فرصتی برای اکتشافات معدنی است

    واگذاری 200 محدوده، فرصتی برای اکتشافات معدنی است

    رئیس خانه معدن ایران: واگذاری 200 محدوده امید بخش معدنی در واقع فرصت طلایی برای اکتشافات در بخش معادن محسوب می شود که می‌تواند پیامد توسعه معادن کشور را در پی داشته باشد.

  • 26 دفتر گردشگری تهران لغو مجوز شدند

    26 دفتر گردشگری تهران لغو مجوز شدند

    معاون گردشگری اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان تهران از لغو مجوز فعالیت 26 دفتر گردشگری پایتخت در شش ماه نخست امسال خبر داد.

  • تورم به اپراتورهای موبایل هم رسید

    تورم به اپراتورهای موبایل هم رسید

    قیمت هر دقیقه مکالمه داخل شبکه سیم‌کارت‌های دائمی همراه اول و ایرانسل از امروز به 599 ریال افزایش یافت و قیمت هر دقیقه مکالمه خارج شبکه سیم‌کارت‌های اعتباری به 899 ریال تغییر کرد.

  • آ­غاز مجدد تولید و توزیع بنزین سوپر

    آ­غاز مجدد تولید و توزیع بنزین سوپر

    سخنگوی شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی:بر اساس برنامه ریزی های انجام شده تولید بنزین سوپر از هفته آینده از سر گرفته می شود.

  • جزئیات حکم پرونده گمرک بوشهر منتشر شد

    جزئیات حکم پرونده گمرک بوشهر منتشر شد

    جزئیات حکم پرونده گمرک بوشهر منتشر شد که طی آن بهنام نوروزی مدیر گمرک به ۵ سال حبس و انفصال دائم محکوم شد.

  • اوپک تصمیمی درباره افزایش تولید نخواهد گرفت

    اوپک تصمیمی درباره افزایش تولید نخواهد گرفت

    به گفته چند منبع آگاه، سازمان کشورهای تولیدکننده نفت تصمیمی مبنی بر افزایش تولید نخواهند گرفت.

  • سیف ممنوع الخروج است

    سیف ممنوع الخروج است

    سخنگوی قوه قضاییه: رئیس کل سابق بانک مرکزی ممنوع‌الخروج شده است.

  • ثبت داروی جدید بدست محققان دانشگاه علوم پزشکی زاهدان

    ثبت داروی جدید بدست محققان دانشگاه علوم پزشکی زاهدان

    معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه علوم پزشکی زاهدان: محققان این دانشگاه موفق شدند با ترکیب 2 داروی شناخته شده، ترکیبی جدید با کاربردی نوین در زمینه درمان اختلالات نفروپاتی، فیبروز ریوی ورتینوپاتی را به مجموعه دارویی کشور اضافه کنند.

  • فاصله جذاب بازار آزاد و ثانویه در نرخ ارز

    فاصله جذاب بازار آزاد و ثانویه در نرخ ارز

    آمارهای عرضه ارز حاصل از صادرات پتروشیمی و فولاد به نیما و بازار ثانویه همچنان با واقعیت صادرات کشور، همخوانی ندارد؛ گویا جذابیت نرخ بازار آزاد با بازار ثانویه اجازه عرضه گسترده را نمی‌دهد.

  • افزایش هزار تومانی قیمت هر بطری شیر!

    افزایش هزار تومانی قیمت هر بطری شیر!

    امروز در حالی مجددا شیر و برخی محصولات لبنی با افزایش چشمگیر قیمت مواجه شده که هیچ یک از مسئولان سازمان حمایت، صنایع لبنی و وزارت جهاد کشاورزی حاضر به پاسخگویی در این زمینه نشدند و همچنان نرخ‌های مصوب قبلی روی سامانه ۱۲۴ قرار دارد.

  • صادرات کیوی تا ۱۵ مهر محدود شد

    صادرات کیوی تا ۱۵ مهر محدود شد

    صادرات کیوی از امروز تا ۱۵ مهر ممنوع است و از این پس همه ساله از ۱۵ تیر تا ۱۵ مهرماه صادرات کیوی ممنوع خواهد بود.

  • استیضاح وزیر راه با ۵۰ امضا تقدیم هیات رئیسه شد

    استیضاح وزیر راه با ۵۰ امضا تقدیم هیات رئیسه شد

    عضو هیات رئیسه مجلس: استیضاح عباس آخوندی با ۵۰ امضاء در ۳۲ محور تقدیم هیات رئیسه مجلس شده است.

  • بانک های دولتی پیشتاز در اجرای استانداردسازی مالی بین المللی

    بانک های دولتی پیشتاز در اجرای استانداردسازی مالی بین المللی

    نگاهی به عملکرد شبکه بانکی در برگزاری مجامع عمومی سالیانه نشان می دهد که امسال، پس از دو سال تلاش بانک مرکزی برای تهیه صورت های مالی مبتنی بر استانداردهای بین المللی گزارشگری، بانک های دولتی در وضعیت بهتری قرار گرفته اند.

  •  گوجه‎فرنگی۷۵۰۰ تومان شد، سیب‌زمینی ۳۵۰۰

    گوجه‎فرنگی۷۵۰۰ تومان شد، سیب‌زمینی ۳۵۰۰

    رئیس اتحادیه میوه و سبزی: اعتصاب کامیون‌داران و صادرات دلیل افزایش قیمت نامعقول سیب‌زمینی و گوجه‌فرنگی در بازار است و فعالان صنفی، درخواست کنترل صادرات این محصولات را برای تنظیم بازار داخل مطرح کرده‌اند.

  • قیمت طلا، دلار، سکه و ارز در بازار

    قیمت طلا، دلار، سکه و ارز در بازار

    قیمت دلار در بازار تهران ۱۴ هزار و ۳۵۰ تومان و قیمت سکه تمام بهار آزادی ۴ میلیون و ۴۷۵ هزار تومان است.

  • سال آبی جاری با ۱۷۱ میلیمتر بارندگی بسته شد

    سال آبی جاری با ۱۷۱ میلیمتر بارندگی بسته شد

    پرونده سال آبی ۹۶-۹۷ در حالی با ۱۷۱ میلیمتر بارندگی بسته شده است که افت ۲۷ درصدی نزولات جوی نسبت به سال گذشته، سال آبی جاری را به یکی از خشک‌ترین مقاطع زمانی نیم قرن اخیر کشور مبدل کرده است.

  • شاخص کل بورس از 165 هزار واحد عبور کرد

    شاخص کل بورس از 165 هزار واحد عبور کرد

    بورس در نخستین روز فصل پاییز (یکشنبه) با رشد چهار هزار و 533 پله ای به رکورد 165 هزار و 72 واحد دست یافت.

  • ابهام در استعفای شریعتمداری

    ابهام در استعفای شریعتمداری

    روابط عمومی وزارت صنعت، معدن و تجارت خبر استعفای محمد شریعتمداری را نه تایید و نه تکذیب کرد.

  • اعلام نرخ بلیت هوایی اربعین

    اعلام نرخ بلیت هوایی اربعین

    سخنگوی سازمان هواپیمایی کشور: قیمت بلیت هوایی­ اربعین در همه شهر‌ها به جز مشهد ۲ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان اعلام شد.

  • تهران میزبان بزرگ‌ترین رویداد صنعت پلاستیک منطقه

    تهران میزبان بزرگ‌ترین رویداد صنعت پلاستیک منطقه

    مدیر دوازدهمین دوره نمایشگاه بین‎المللی ایران پلاست: این نمایشگاه با شعار «رونق کسب و کار جهانی صنعت پلاستیک» به میزبانی تهران از فردا آغاز به کار می کند.

  • شگفت انگیز همچون علیصدر

    شگفت انگیز همچون علیصدر

    جاذبه های طبیعی ایران فراوان است، به طوری که نقطه به نقطه این دیار کهن جاذبه گردشگری دارد، اما هرکس که به غار علیصدر قدم می گذارد به شگفتی بزرگ این غار پی می برد.

  • تامین 50 درصد پنبه صنایع نساجی از تولید داخلی؛ امسال

    تامین 50 درصد پنبه صنایع نساجی از تولید داخلی؛ امسال

    مدیرعامل سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران: امسال برآورد سطح زیر کشت پنبه حدود ۷۱ هزار هکتار و پیش بینی تولید وش حدود ۱۸۰ هزار تن و پنبه محلوج حدود ۶۰ هزار تن است که با عنایت به نیاز ۱۰۰ تا ۱۲۰ هزار تنی سالانه صنایع نساجی کشور به پنبه محلوج، حدود ۵۰ درصد آن، از تولید داخلی تامین می شود.

  • تخم مرغ ارزان شد

    تخم مرغ ارزان شد

    رئیس هیئت مدیره اتحادیه مرغداران تخم گذار استان تهران: متوسط نرخ هر کیلو تخم‌مرغ با کاهش 400 تومانی درب مرغداری 7 هزار و شانه‌ای 14 هزار تومان است.

  • سایه تهدید نخود "روسی" بر سر نخود "ایرانی"

    سایه تهدید نخود "روسی" بر سر نخود "ایرانی"

    نخود ایرانی که روزگاری هندی‌ها و پاکستانی‌ها برایش سر و دست می‌شکستند حالا در سایه بی تدبیری مدیران، در کشور هم خریداری ندارد و آرام آرام در بازارهای داخلی جای خود را به نخودهای "روسی" می‌دهد!

  • حجم بدهی‌های خارجی ایران کاهش یافت

    حجم بدهی‌های خارجی ایران کاهش یافت

    حجم بدهی‌های خارجی ایران در چهار ماهه امسال نسبت به ابتدای سال با ۵.۶ درصد کاهش روبرو بوده است.

  • افزایش سقف برداشت از خودپرداز‌ها

    افزایش سقف برداشت از خودپرداز‌ها

    بانک مرکزی از افزایش سقف برداشت از خودپرداز‌ها در ایام اربعین حسینی خبر داد.

  • فرصت سوزی در طرح اشتغال روستایی

    فرصت سوزی در طرح اشتغال روستایی

    مدیرعامل اتحادیه سراسری تعاونی‌های فرش دستباف از پرداخت ۸۰ میلیارد تومان تسهیلات اشتغال روستایی به تعاونی‌های فرش خبر داد و گفت: اگر تعاونی‌هایی که سال گذشته در سامانه کارا ثبت نام کرده بودند، زودتر به وام اشتغال می‌رسیدند، امروز تولید و ارزش افزوده آن‌ها سه برابر شده بود.

  • نامه‎نگاری برای پلمب سایت های خرید و فروش آنلاین سکه

    نامه‎نگاری برای پلمب سایت های خرید و فروش آنلاین سکه

    رئیس اتحادیه طلا و جواهر: نامه نگاری با مراجع و نهادهای مرتبط برای بستن همه سایت های فروش آنلاین سکه و طلا را آغاز کرده و از مردم انتظار دارد از سرمایه گذاری در این نوع خرید و فروش غیرقانونی، بپرهیزند.

  • برنامه‌های روز جهانی جهان‌گردی در استان تهران تشریح شد

    برنامه‌های روز جهانی جهان‌گردی در استان تهران تشریح شد

    مدیرکل میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان تهران برنامه‌های روز جهانی جهان‌گردی را در این استان تشریح کرد.

  • نخستین جشنواره معماری «خشت فیروزه» فراخوان داد

    نخستین جشنواره معماری «خشت فیروزه» فراخوان داد

    نخستین جشنواره سراسری معماری «خشت فیروزه» با رویکرد ترویج معماری اصیل اسلامی ایرانی، فراخوان خود را منتشر کرد.